Vroegherkenning is belangrijk!

Als vroeg duidelijk wordt dat sprake is van ontwikkelingsproblematiek (zoals ASS), dan kan vervolgens op jonge leeftijd passende hulp worden ingezet. Hieronder vind je vijf redenen waarom inzet van de juiste hulp in de baby-/peutertijd zo belangrijk is:

1. Plasticiteit van het brein

Op jonge leeftijd (zeker beneden de 3 jaar) is de plasticiteit van het brein het grootst. De baby- en peutertijd vormen daarom een kritische periode voor het stimuleren van de ontwikkeling. Juist in de eerste levensjaren is nog veel winst te behalen om de ontwikkeling positief te beïnvloeden.

“Door de begeleiding die ik heb gehad toen Femke nog maar net twee jaar oud was, weet ik nu hoe ik haar aandacht kan krijgen. Zij is veel meer geïnteresseerd geraakt in spelletjes die ik met haar samen doe. Ik heb een ingang gevonden om contact met haar te maken en haar dingen te leren.”

2. Stapjes vooruit

Kinderen met ASS zijn geneigd hun wereld steeds hetzelfde te houden. Zij spelen bijvoorbeeld steeds op een zelfde manier, praten steeds over dezelfde onderwerpen en/of interesseren zich minder voor sociale situaties. In vergelijking met leeftijdsgenootjes doen zij daarom veel minder nieuwe en/of sociale ervaringen op. Door het tijdig inzetten van de juiste hulp kan de leeromgeving van het kind worden aangepast. Op die manier wordt een negatieve spiraal op jonge leeftijd doorbroken en kan het kind stapjes vooruit maken, zie ook casus Sam.

Interessant in dit kader is ook de TED talk van Ami Klin, Professor op het gebied van ASS, aan de universiteit van Yale in de Verenigde Staten, zie hieronder:

3. Interactie tussen ouder en kind verbeteren

Gedrag van kinderen met ASS laat zich soms moeilijk lezen. De oorzaak van huilen is bijvoorbeeld lastig te achterhalen, of troosten is lastig. Het risico bestaat dat ouders uitgeput raken, zich afgewezen of weinig competent voelen. Door uitleg te geven aan ouders en hen te ondersteunen in het lezen van de signalen van hun kind, krijgen ouders meer grip op de specifieke mogelijkheden en beperkingen van hun kind. Hierdoor verbetert de kwaliteit van de interactie tussen ouder en kind. Dit komt ook de psychische gezondheid van ouders ten goede. Zie ook casus Sam.

4. Het voorkomen van gedragsproblemen

Kinderen met ASS hebben in het algemeen veel behoefte aan duidelijkheid, structuur en voorspelbaarheid. Zij hebben vaak moeite met veranderingen en zijn gemakkelijk overprikkeld. Wanneer te lang onduidelijk blijft wat er aan de hand is, zal de omgeving onvoldoende aangepast zijn en wordt te weinig rekening gehouden met de individuele behoeften van het kind. Op die manier kunnen gemakkelijk gedragsproblemen ontstaan. Door de omgeving en het pedagogisch handelen aan te passen, kunnen gedragsproblemen worden voorkomen.

5. Beperking van maatschappelijke kosten

Wanneer ASS vroeg wordt herkend en hulp op een adequate manier wordt ingezet, worden maatschappelijke kosten beperkt. Ouders zullen dan minder zorgverleners consulteren op zoek naar antwoorden voor hun vragen, gedragsproblemen op langere termijn worden voorkomen, en de psychische gezondheid van ouders verbetert. Daarnaast: wanneer beter ingezoomd wordt op de cognitieve en sociale mogelijkheden van het kind kan voorgesorteerd worden op een geschikt schooltraject en kunnen schooloverplaatsingen worden voorkomen.